Bí quyết làm căn hộ nhỏ rộng ra nằm ở ba điều: giữ lối đi thông suốt, chọn đồ đúng kích thước và có chân thoáng, và đưa đồ đạc lên cao thay vì trải ra sàn. Một căn 35 m² có thể vừa chỗ ngủ, chỗ làm việc và chỗ tiếp khách nếu mỗi món đồ được đo đạc trước khi mua, thay vì mua về rồi tìm chỗ nhét.
Nhà chật đi phần lớn không phải vì diện tích, mà vì đồ to hơn không gian, sàn bị phủ kín và ánh sáng không vào được tới góc trong. Mười hai nguyên tắc dưới đây đi từ đo đạc, phân vùng, chọn đồ đến màu sắc và ánh sáng, kèm số đo cụ thể để bạn áp vào bản vẽ nhà mình.
Bắt đầu bằng đo đạc và bản vẽ, không phải bằng đi mua đồ
Ba mươi phút đo đạc tiết kiệm được vài triệu tiền đồ mua về không vừa. Bạn chỉ cần thước dây, giấy kẻ ô hoặc một ứng dụng vẽ mặt bằng bất kỳ.
- Đo chiều dài, rộng từng phòng, chiều cao trần, vị trí và chiều rộng cửa đi, cửa sổ, chiều mở của cánh cửa.
- Đánh dấu ổ cắm, công tắc, điểm cấp thoát nước, cục nóng điều hoà, những thứ không dời được.
- Vẽ lại theo tỉ lệ, ví dụ 1 ô bằng 10 cm. Cắt các mảnh giấy theo kích thước giường, sofa, bàn định mua để xếp thử.
- Vẽ luồng di chuyển hằng ngày: cửa vào đến bếp, giường đến nhà vệ sinh, cửa ban công. Không đặt đồ chắn ngang các luồng này.
- Dán băng keo giấy lên sàn theo kích thước đồ định mua, đi lại vài ngày để cảm nhận trước khi xuống tiền.
Đừng quên đo cửa ra vào, thang máy và chiếu nghỉ cầu thang của toà nhà. Nhiều bộ sofa liền khối không đưa được lên tầng, phải chọn loại tháo rời được.
Những số đo nên thuộc khi bố trí
Đây là các khoảng cách tham khảo thường dùng trong thiết kế nội thất nhà ở. Nhà nhỏ có thể co lại một chút ở lối phụ, nhưng lối chính đừng nhỏ hơn mức tối thiểu.
| Vị trí | Khoảng cách tham khảo | Ghi chú |
|---|---|---|
| Lối đi chính trong nhà | 75–90 cm | Đủ một người đi thoải mái, mang đồ qua |
| Lối đi phụ, cạnh giường | Tối thiểu 50–60 cm | Đủ để bước lên giường, dọn giường |
| Sofa đến bàn trà | 40–50 cm | Với tay được mà vẫn có chỗ để chân |
| Trước tủ quần áo cánh mở | Bằng bề rộng cánh cộng 20–30 cm | Không đủ thì dùng tủ cánh lùa |
| Sau ghế bàn ăn đến tường | 70–80 cm | Kéo ghế ra ngồi không đụng tường |
| Giữa hai dãy tủ bếp chữ song song | Khoảng 100–120 cm | Mở cánh tủ dưới, cửa lò, cửa tủ lạnh |
| Tivi đến chỗ ngồi | Khoảng 1,5–2,5 lần đường chéo màn hình | Tuỳ độ phân giải; nhà nhỏ thì chọn màn vừa phải |
Nếu khi xếp thử mà lối chính chỉ còn 50–60 cm, đó là dấu hiệu món đồ đang quá to hoặc quá nhiều. Bỏ bớt một món luôn tốt hơn chen chúc với tất cả.
Phân vùng mà không xây vách
1. Dùng thảm để định khu. Một tấm thảm dưới sofa và bàn trà tạo thành phòng khách trong mắt người nhìn, dù không có tường. Thảm nên đủ lớn để ít nhất chân trước của sofa nằm trên thảm; thảm quá nhỏ làm phòng trông vụn.
2. Kệ rỗng thay vách. Một kệ sách hở hai mặt, cao ngang vai, chia chỗ ngủ và chỗ ngồi mà vẫn cho ánh sáng và gió đi qua. Tránh tủ kín cao kịch trần ở giữa nhà, nó chặn ánh sáng và làm căn hộ thành hai ô tối.
3. Rèm làm vách mềm. Thanh ray rèm trên trần quanh khu giường cho phép kéo kín khi ngủ, mở ra ban ngày. Rèm vải mỏng màu sáng giữ được cảm giác rộng.
4. Đổi hướng ánh sáng theo khu. Mỗi khu một nguồn sáng riêng: đèn thả trên bàn ăn, đèn cây cạnh sofa, đèn đọc ở đầu giường. Bật đèn khu nào là khu đó thành một căn phòng.
5. Giường kê góc, đầu giường quay vào trong. Trong căn studio, đặt giường ở góc xa cửa nhất giúp khu ngủ riêng tư hơn. Một bên giường sát tường tiết kiệm được cả mét vuông lối đi, chấp nhận dọn giường hơi bất tiện.
Chọn đồ nội thất cho nhà nhỏ
Một món đồ đúng có thể thay hai ba món. Khi chọn, ưu tiên những đặc điểm sau.
- 6. Đồ có chân cao, thoáng gầm. Sofa, tủ, giường kê trên chân cao 15–20 cm cho thấy được mặt sàn bên dưới, mắt đọc thành không gian rộng hơn. Đồ sát đất khối đặc trông nặng nề.
- 7. Đồ đa năng thật sự dùng tới. Giường có ngăn kéo hoặc giường nâng thuỷ lực chứa chăn gối mùa đông; ghế đôn có hộc; bàn ăn gấp vào tường; sofa giường cho nhà hay có khách. Chỉ mua khi chức năng thứ hai được dùng thường xuyên, không thì chỉ tốn thêm tiền và độ bền.
- 8. Kích thước vừa phải. Sofa hai chỗ dài khoảng 1,4–1,6 m thay cho sofa góc chữ L; bàn ăn tròn đường kính khoảng 80 cm cho 2 người, 90–100 cm cho 4 người; bàn tròn không có góc nhọn nên dễ đi qua hơn bàn vuông.
- Tủ cánh lùa hoặc cánh kính mờ cho phòng ngủ hẹp; tủ lùa không cần khoảng mở cánh phía trước.
- Đồ trong suốt hoặc mảnh. Ghế mica, bàn kính, khung kim loại mảnh chiếm ít trọng lượng thị giác.
- Cùng một tông vật liệu. Gỗ cùng màu, kim loại cùng màu cho cả nhà; nhiều loại gỗ, nhiều màu kim loại trong 30 m² làm rối mắt.
Tận dụng chiều cao và những góc chết
9. Căn hộ chung cư phổ biến có trần khoảng 2,7–3 m, phần tường từ 1,8 m trở lên thường bỏ trống. Kệ treo tường, tủ bếp trên kịch trần, giá treo trên cửa đi, móc treo sau cánh cửa đều là chỗ cất đồ không tốn mét vuông sàn nào. Đồ ít dùng như vali, đồ Tết, chăn mùa đông xếp lên tầng cao nhất; đồ dùng hằng ngày ở tầm từ hông đến vai.
Những góc chết đáng tận dụng: gầm cầu thang nếu là căn duplex, khoảng trên máy giặt làm kệ, khe hẹp 15–20 cm cạnh tủ lạnh đặt xe đẩy gia vị, mặt sau cửa phòng tắm làm giá khăn. Ban công nhỏ có thể đặt tủ thấp chứa đồ dọn dẹp, mặt trên là chỗ để chậu cây.
Nhưng đừng treo kín mọi mảng tường. Mắt cần những khoảng trống để nghỉ; một bức tường trống sơn sáng hoặc có một bức tranh lớn giúp căn hộ có điểm nhấn mà không bị bí. Nguyên tắc dễ nhớ: tủ kệ dồn về một hai mảng tường, mảng còn lại để thoáng.
Màu sắc, gương và ánh sáng
10. Màu sáng làm nền, màu đậm làm điểm. Tường, trần, sàn và đồ lớn dùng tông sáng như trắng ngà, be, xám nhạt để phản xạ ánh sáng. Màu đậm dành cho gối tựa, thảm nhỏ, một bức tranh. Trần nên sáng hơn tường một chút để trông cao hơn.
11. Gương đặt đối diện hoặc vuông góc với cửa sổ. Gương lớn phản chiếu ánh sáng tự nhiên vào sâu trong nhà và nhân đôi chiều sâu. Đặt gương đối diện một góc bừa bộn thì nó cũng nhân đôi sự bừa bộn, nên chọn vị trí phản chiếu cửa sổ hoặc mảng tường gọn.
12. Ánh sáng nhiều lớp. Chỉ một bóng đèn trần giữa phòng làm các góc tối, căn hộ trông nhỏ đi. Kết hợp đèn trần ánh sáng chung, đèn hắt hoặc đèn dải dưới tủ bếp, và đèn cây, đèn bàn. Ánh sáng trắng ấm khoảng 2700–3000K cho khu nghỉ, trung tính khoảng 4000K cho bếp và bàn làm việc.
Rèm treo cao và rộng. Thanh rèm gắn sát trần, rộng hơn khung cửa sổ mỗi bên 15–25 cm, rèm buông chạm sàn làm cửa sổ trông lớn và trần cao hơn. Rèm ngắn lơ lửng giữa tường cắt căn phòng thành từng khúc.
Giữ mặt phẳng trống. Mặt bàn, mặt tủ bếp, nóc tủ lạnh là chỗ đồ lặt vặt tích tụ. Mỗi tuần dọn một lần, mỗi món có một chỗ cất có cửa đóng. Nhà nhỏ gọn gàng luôn trông rộng hơn nhà to bừa bộn.
Bếp và nhà tắm nhỏ: những chỗ chật nhất
Bếp và nhà tắm căn hộ nhỏ thường chỉ vài mét vuông, nhưng lại chứa nhiều đồ nhất. Vài cách gỡ rối hiệu quả:
- Bếp chữ I hoặc chữ L trong căn nhỏ nên giữ được một đoạn mặt bếp trống liền mạch khoảng 60–90 cm giữa bồn rửa và bếp nấu, đó là chỗ sơ chế. Thiếu đoạn này, mọi thứ đều chồng lên nhau.
- Tủ bếp trên lên kịch trần, tầng cao nhất để đồ ít dùng như nồi lẩu, khay nướng. Giá treo dao, thìa, gia vị trên tường sau bếp giải phóng ngăn kéo.
- Thiết bị âm tủ hoặc đa năng: lò vi sóng có nướng thay cho cả lò nướng riêng, bếp hai vùng nấu đủ cho gia đình ít người.
- Bàn ăn kiêm mặt bếp phụ: một quầy bar nhỏ hoặc bàn gấp gắn tường cạnh bếp dùng được cả sơ chế lẫn ăn sáng.
- Nhà tắm: vách kính trong thay rèm tắm giúp phòng trông rộng gấp đôi; kệ âm tường trong khu tắm thay cho kệ góc treo; tủ gương phía trên lavabo chứa đồ cá nhân; bồn cầu treo tường để lộ sàn dễ lau và trông gọn.
- Máy giặt sấy chồng hoặc máy giặt cửa trước đặt dưới mặt bàn nếu căn hộ không có lô gia.
Khi diện tích quá nhỏ, ưu tiên bỏ đồ trước khi mua thêm kệ. Một bếp chỉ giữ những nồi chảo dùng hằng tuần luôn dễ nấu hơn bếp có thêm ba tầng kệ chứa đồ cả năm không đụng tới.
Câu hỏi thường gặp
Căn hộ nhỏ có nên làm vách ngăn phòng ngủ không?
Nếu căn dưới 30 m² và chỉ có một cửa sổ, vách kín thường làm một phần nhà tối và bí. Kệ rỗng, vách kính khung mảnh hoặc rèm kéo là lựa chọn giữ được ánh sáng. Căn rộng hơn có hai mặt thoáng thì làm vách sẽ riêng tư hơn.
Có nên mua sofa giường cho căn hộ nhỏ?
Hợp khi nhà hay có khách ngủ lại hoặc căn studio không đủ chỗ kê giường riêng. Chọn loại cơ cấu mở chắc, nệm đủ dày, và thử mở ra gấp vào tại cửa hàng. Nếu dùng làm giường hằng ngày, việc mở gấp mỗi tối khá mệt, nên cân nhắc giường gấp tường.
Sàn gỗ màu gì hợp với căn hộ nhỏ?
Màu gỗ sáng đến trung tính như sồi nhạt, tần bì giúp phòng sáng và rộng. Lát ván theo chiều dài của phòng giúp phòng trông dài hơn. Màu quá đậm dễ thấy bụi và làm phòng tối, màu quá trắng lại dễ ố.
Nên chọn tivi bao nhiêu inch cho phòng khách nhỏ?
Với khoảng cách ngồi khoảng 2–2,5 m, tivi 43–55 inch thường vừa. Treo tivi lên tường thay vì kê trên kệ to sẽ tiết kiệm được chiều sâu phòng và có thể bỏ hẳn kệ tivi, chỉ giữ một kệ thấp mỏng.
Cách giữ căn hộ nhỏ gọn gàng lâu dài?
Áp dụng quy tắc một vào một ra: mua một món mới thì bỏ hoặc cho đi một món cũ cùng loại. Mỗi mùa rà tủ quần áo, đồ không mặc một năm thì cho đi. Đặt giỏ cố định cho đồ lặt vặt như chìa khoá, thư từ ngay cửa ra vào.
Căn hộ nhỏ có nên dùng nhiều màu không?
Có thể, miễn là có trật tự: một màu nền sáng chiếm phần lớn, một màu phụ, và một màu nhấn ở diện tích nhỏ. Quá nhiều màu ngang nhau trên diện tích nhỏ làm mắt không biết nghỉ ở đâu và căn hộ trông chật.
