Muốn trang Facebook kín đáo hơn, bạn vào menu, Cài đặt và quyền riêng tư, Cài đặt, tìm nhóm Đối tượng và chế độ hiển thị. Bốn việc đáng làm nhất là: đặt bài viết mới mặc định cho Bạn bè, bấm Giới hạn bài viết cũ để mọi bài công khai trước đây chỉ còn bạn bè xem, ẩn danh sách bạn bè, và tắt cho người lạ tìm bạn bằng số điện thoại hay email. Nếu tài khoản của bạn có nút Khoá trang cá nhân, đó là cách nhanh nhất làm tất cả cùng lúc.
Trên Messenger, việc quan trọng là để tin nhắn người lạ vào mục Tin nhắn đang chờ thay vì nhảy thẳng vào hộp thư, và biết dùng Hạn chế, Chặn đúng lúc. Facebook đổi giao diện khá thường xuyên, nên tên mục bên dưới có thể lệch đôi chút; khi không thấy, gõ tên cài đặt vào ô tìm kiếm ở đầu trang Cài đặt.
Khoá trang cá nhân hoặc tự khoá từng phần
Khoá trang cá nhân là tính năng Facebook triển khai ở một số quốc gia, trong đó có Việt Nam, nhưng không phải tài khoản nào cũng có. Cách kiểm tra và dùng:
- Vào trang cá nhân của bạn, bấm nút ba chấm cạnh nút Chỉnh sửa trang cá nhân.
- Nếu thấy Khoá trang cá nhân, bấm vào, đọc phần giới thiệu và xác nhận. Từ lúc đó người không phải bạn bè chỉ thấy ảnh đại diện thu nhỏ, ảnh bìa, và không xem được bài viết, ảnh, phần giới thiệu đầy đủ.
- Nếu không có nút này, tự khoá từng phần: vào Cài đặt, mục Bài viết, đặt Ai có thể xem bài viết bạn đăng sau này là Bạn bè.
- Ngay dưới đó, bấm Giới hạn bài viết cũ. Thao tác đổi hàng loạt bài Công khai và Bạn của bạn bè thành Bạn bè, không hoàn tác hàng loạt được, chỉ sửa lại từng bài.
- Vào Thông tin trang cá nhân hoặc phần Giới thiệu trên trang cá nhân, đặt số điện thoại, email, ngày sinh, nơi làm việc, quê quán về Bạn bè hoặc lựa chọn có biểu tượng ổ khoá, tức chỉ riêng bạn xem.
- Mở album ảnh đại diện và ảnh bìa cũ, đổi đối tượng của những ảnh không muốn người lạ xem, vì ảnh đại diện cũ thường mặc định công khai.
Sau khi chỉnh, dùng tính năng Xem với tư cách (trong menu ba chấm trên trang cá nhân) để thấy trang của bạn hiện ra thế nào với người lạ. Đây là cách kiểm tra chắc chắn nhất, vì một vài chỗ như ảnh bìa luôn công khai dù bạn chọn gì.
Cài đặt ai tìm và liên hệ được với bạn
Nhóm cài đặt Cách mọi người tìm và liên hệ với bạn quyết định người lạ có tìm ra bạn hay không. Mặc định khá mở, nên chỉnh như sau:
| Cài đặt | Lựa chọn nên dùng | Ghi chú |
|---|---|---|
| Ai có thể gửi cho bạn lời mời kết bạn | Bạn của bạn bè | Giảm tài khoản ảo, tài khoản lừa đảo kết bạn |
| Ai có thể xem danh sách bạn bè | Bạn bè, hoặc lựa chọn có biểu tượng ổ khoá (chỉ riêng bạn xem) | Danh sách bạn bè là thứ kẻ gian dùng để giả mạo bạn đi vay tiền |
| Ai có thể tìm bạn bằng email | Lựa chọn có biểu tượng ổ khoá (chỉ riêng bạn) | Có thể vẫn hiện với người bạn đã kết bạn tuỳ phiên bản |
| Ai có thể tìm bạn bằng số điện thoại | Lựa chọn có biểu tượng ổ khoá (chỉ riêng bạn) | Cài đặt quan trọng nhất nếu số của bạn bị lộ nhiều nơi |
| Công cụ tìm kiếm bên ngoài Facebook liên kết tới trang cá nhân | Tắt | Trang của bạn không hiện khi người khác tìm tên bạn trên công cụ tìm kiếm |
Lưu ý: ẩn danh sách bạn bè không ẩn được những người bạn chung. Ai có bạn chung với bạn vẫn thấy những người đó. Tương tự, bình luận của bạn ở bài công khai của người khác vẫn hiện với mọi người xem bài đó, bất kể bạn cài đặt trang cá nhân thế nào.
Gắn thẻ, nhắc tên và những chỗ lộ thông tin ít ai để ý
Xét duyệt gắn thẻ. Trong Cài đặt, mục Trang cá nhân và gắn thẻ, bật xét duyệt thẻ người khác gắn vào bài của bạn và xét duyệt bài viết bạn được gắn thẻ trước khi hiện trên trang cá nhân. Như vậy ảnh bạn bè gắn bạn ở bữa tiệc sẽ chờ bạn đồng ý mới xuất hiện trên trang của bạn.
Check-in và vị trí. Đăng ảnh kèm vị trí khi đang đi du lịch là báo cho người lạ biết nhà đang vắng. Nếu muốn chia sẻ chuyến đi, đăng sau khi đã về. Ảnh chụp trước cửa nhà, ảnh con mặc đồng phục có tên trường cũng tiết lộ nhiều hơn bạn nghĩ.
Ứng dụng và trò chơi liên kết. Các trò chơi kiểu xem bạn giống ai, tính tuổi qua ảnh thường đòi quyền đọc thông tin trang cá nhân. Vào Cài đặt, mục Ứng dụng và trang web, gỡ những gì không còn dùng.
Thông tin liên hệ cho quảng cáo. Trong Trung tâm tài khoản, phần tuỳ chọn quảng cáo, bạn xem được Facebook dựa vào thông tin nào để hiện quảng cáo và tắt bớt một số loại dữ liệu.
Kiểm tra quyền riêng tư. Facebook có công cụ Kiểm tra quyền riêng tư ở đầu trang Cài đặt, đi qua từng nhóm chủ đề như ai xem được nội dung, cách giữ an toàn tài khoản. Làm một lượt mỗi năm là đủ.
Messenger: lọc tin người lạ, tắt trạng thái hoạt động, Hạn chế và Chặn
Mở Messenger, bấm menu ba gạch rồi biểu tượng bánh răng để vào Cài đặt. Trong mục Quyền riêng tư và an toàn, tìm Phân phối tin nhắn: đây là nơi quyết định tin của bạn bè của bạn bè, người trong nhóm chung, người lạ sẽ vào thẳng hộp thư, vào Tin nhắn đang chờ hay bị chặn hẳn. Khuyến nghị để người lạ vào Tin nhắn đang chờ. Mỗi tuần liếc qua mục này một lần, vì tin của người giao hàng, đối tác thật cũng hay nằm ở đó.
Ngay trong Quyền riêng tư và an toàn có Trạng thái hoạt động. Tắt đi thì người khác không thấy chấm xanh khi bạn trực tuyến, đổi lại bạn cũng không thấy của họ. Trạng thái này đồng bộ giữa Facebook và Messenger trên cùng thiết bị, có khi phải tắt ở cả hai.
Khi bị làm phiền mà không muốn cắt đứt, dùng Hạn chế: tin nhắn của người đó chuyển vào Tin nhắn đang chờ, bạn không nhận thông báo, họ không thấy bạn đã đọc hay đang trực tuyến, và không biết mình bị hạn chế. Khi bị quấy rối thật sự, dùng Chặn, có thể chặn riêng tin nhắn hoặc chặn toàn bộ trên Facebook.
Các cuộc trò chuyện cá nhân trên Messenger hiện được mã hoá đầu cuối mặc định, nghĩa là chỉ hai đầu đọc được nội dung. Điều đó không bảo vệ bạn nếu tài khoản bị chiếm, vì kẻ chiếm đăng nhập như chính bạn. Messenger có thêm tính năng lưu trữ an toàn tin nhắn, yêu cầu mã PIN để khôi phục lịch sử trên thiết bị mới; hãy ghi nhớ mã PIN này cẩn thận.
Facebook của con và tài khoản phụ: những điều cần biết
Facebook yêu cầu người dùng từ 13 tuổi trở lên. Với tài khoản của con tuổi teen, Facebook thường áp dụng một số cài đặt mặc định chặt hơn cho người dưới 18 tuổi, như hạn chế người lạ nhắn tin, nhưng cha mẹ vẫn nên ngồi cùng con xem lại: danh sách bạn bè để ở chế độ kín, tắt cho người lạ tìm qua số điện thoại, bật xét duyệt gắn thẻ và không đăng tên trường, lớp, địa chỉ lên phần giới thiệu.
Nhiều người dùng một tài khoản để kết nối gia đình và một trang riêng cho bán hàng, sáng tạo nội dung. Trang (Fanpage) và trang cá nhân chuyên nghiệp có cài đặt riêng; thông tin liên hệ trên Trang là công khai theo bản chất. Cách an toàn là dùng số điện thoại, email riêng cho kinh doanh, để trang cá nhân ở chế độ kín và không liên kết công khai hai bên với nhau.
Cuối cùng, quyền riêng tư không thay được bảo mật. Một tài khoản kín đáo mà mật khẩu yếu, không bật xác thực 2 yếu tố thì khi bị chiếm, kẻ gian vẫn thấy toàn bộ ảnh, tin nhắn và danh sách bạn bè. Hai việc nên làm song song.
Sai lầm phổ biến khi chỉnh quyền riêng tư Facebook
Nhiều người đã chỉnh nhưng vẫn lộ thông tin vì vài chi tiết sau:
- Chỉ chỉnh bài mới, quên bài cũ: ảnh công khai từ mười năm trước vẫn ở đó nếu chưa bấm Giới hạn bài viết cũ.
- Tin rằng xoá bạn bè là đủ: người bị xoá vẫn thấy mọi thứ bạn để Công khai.
- Để số điện thoại công khai trong phần giới thiệu để tiện liên lạc, rồi bị gọi quảng cáo và lừa đảo liên tục.
- Đăng ảnh giấy tờ như vé máy bay có mã đặt chỗ, căn cước, bằng lái mới nhận, thẻ ngân hàng mới làm.
- Tham gia nhóm công khai và bình luận số điện thoại, địa chỉ nhà dưới bài mua bán.
- Không kiểm tra lại sau khi Facebook cập nhật lớn: mục cài đặt có thể được đổi tên, gom nhóm, đôi khi có tính năng mới bật sẵn.
Câu hỏi thường gặp
Khoá trang cá nhân Facebook rồi người lạ thấy gì?
Người không phải bạn bè chỉ thấy tên, ảnh đại diện, ảnh bìa và một số thông tin rất hạn chế; không xem được bài viết, ảnh, phần giới thiệu chi tiết, không phóng to ảnh đại diện. Bạn bè vẫn thấy như cũ. Bình luận của bạn ở bài công khai của người khác vẫn hiện.
Vì sao mình không có nút khoá trang cá nhân?
Facebook chỉ triển khai tính năng này ở một số quốc gia và có thể ẩn với một số tài khoản, phiên bản ứng dụng. Thử cập nhật ứng dụng hoặc xem trên trình duyệt. Nếu vẫn không có, tự chỉnh từng phần như đặt bài viết về Bạn bè, giới hạn bài cũ, ẩn danh sách bạn bè.
Ẩn danh sách bạn bè nhưng sao người khác vẫn thấy bạn chung?
Facebook luôn cho hai người thấy những bạn bè họ có chung với nhau, cài đặt của bạn không tắt được phần đó. Người không có bạn chung sẽ không thấy danh sách của bạn khi bạn đặt chế độ chỉ riêng bạn xem.
Tin nhắn đang chờ trên Messenger nằm ở đâu?
Trong Messenger, bấm menu ba gạch, chọn Tin nhắn đang chờ. Mục này có thêm thư mục Spam cho tin bị lọc. Tin của người lạ, người giao hàng hay khách hàng thường rơi vào đây, nên thỉnh thoảng nên kiểm tra để không bỏ sót.
Hạn chế và chặn trên Messenger khác nhau thế nào?
Hạn chế là cách kín đáo: người kia vẫn nhắn được nhưng tin vào mục chờ, bạn không nhận thông báo và họ không biết. Chặn thì cắt hẳn liên lạc, họ không nhắn hay gọi được cho bạn nữa và có thể nhận ra mình bị chặn.
